Liëndes y mic ladins: barat por la candidatöra UNESCO

11/12/2026, 11:00 AM

Vijita de na rapresentanta dl Ministere dla Cultura a Balsan y tla Val Badia Discusciuns por trasmëte liëndes y mic ladins y por candidé sciöche patrimone imaterial UNESCO

(da man ciampa): Carlo Suani, André Comploi, Monica Fagioli, assessur Daniel Alfreider, Giada Tortora, Anna Pedrolli. (Foto: USP/Intendënza y Cultura ladina)
(da man ciampa): Carlo Suani, André Comploi, Monica Fagioli, assessur Daniel Alfreider, Giada Tortora, Anna Pedrolli. (Foto: USP/Intendënza y Cultura ladina)

BALSAN (LPA). Mic y liëndes ladines vëgn cuntá y trasmetüs da generaziuns incá. Chësc patrimone viënt dess gní tut sö tla lista rapresentativa dl Patrimone imaterial UNESCO. Tla cornisc dla domanda de candidatöra á le vizepresidënt dla Provinzia y assessur ala Formaziun y Cultura ladina, Daniel Alfreider, incunté a Balsan, ai 12 Novëmber, Monica Fagioli dla seziun UNESCO dl Ministere Talian dla Cultura.

La comunité ladina laora da cater agn incá por chësta candidatöra, cun le sostëgn dla Provinzia. Dan da n ann ti á la Provinzia mené inant al Ministere dla Cultura de Roma le dossier de informaziun, y d’aisciöda ál metü man l’ejaminaziun dl dossier. L’antropologa Monica Fagioli röia adalerch a Balsan y tla Val Badia por imparé da conësce plü da dlungia les tradiziuns y les espresciuns culturales dla comunité ladina. Al zënter dla vijita él le confrunt cun les istituziuns culturales y les porsones che mantëgn y porta inant le patrimone cultural.

“Chësta vijita desmostra che le Ministere dla Cultura tol söl scerio la candidatöra di mic y dles liëndes ladines a patrimone imaterial UNESCO. Al me fej plajëi che le laur che é gnü fat cina sëgn vëgnes reconesciü y aprijé”, sotrissëia Alfreider. Les cunties é da generaziuns incá na pert essenziala dl’identité ladina y dl sentimënt de portignënza. La candidatöra UNESCO dess ti dé reconescimënt a chësc lian tan sot.

Ala incuntada á tut pert ince le diretur de departimënt André Comploi, sciöche ince Giada Tortora y Anna Pedrolli dla catedra UNESCO dl’Université Unitelma Sapienza. La catedra á lauré fora le dossier de candidatöra sön inciaria dla Provinzia. Monica Fagioli s’á desmostré daverta a n confrunt che vais a funz di contignüs.

“Al é imprescionant da odëi tan sota y sterscia che la presënza dles cunties, liëndes y stories ladines é dötaorela tla vita culturala di ladins”, sotrissëia Comploi. Scriturs, musizisć y artisć les á tutes sö te sües operes; chësc patrimone vir ince tla vita da vigni de. Tó ite tl patrimone Unesco chësc tesur conservé y trasmetü a usc por feter 40 generaziuns foss n reconescimënt important.

La funzionara dl Ministere dla Cultura Fagioli vá te chisc dis inant cun süa vijita tla Val Badia. Rapresentantes y rapresentanc de uniuns culturales, scora, ert y leteratöra cuntará ci importanza che les liëndes y i mic á por ëi y co che ai ti trasmët chësta tradiziun ales generaziuns che vëgn.

red/mac/cs